Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο
©2026 — Με την επιφύλαξη παντός δικαιώματος
Εκπαιδευτικός άτλαντας · ICD-11

Ο χάρτης των διαταραχών

26 καρτέλες σε 9 ομάδες και 11 συγκρίσεις για φοιτητές και νέους επαγγελματίες Κοινωνικής Εργασίας.

Επιλεγμένες εκπαιδευτικές περιλήψεις — όχι πλήρης ταξινόμηση, επικυρωμένο εργαλείο ανίχνευσης ή διαγνωστική συνέντευξη. Δεν καλύπτουν όλες τις διαγνωστικές απαιτήσεις και δεν αντικαθιστούν πλήρη αξιολόγηση ή εποπτεία.

Άγχος & φόβος

Επιλεγμένες διαταραχές · όχι πλήρης ταξινόμηση
Χάρτης άγχους και φόβου — εκπαιδευτική μεταφορά123ΓενικευμένοάγχοςΔιαταραχήπανικούΑγοραφοβίαΚοινωνικόάγχοςΕιδικήφοβία

Οι περιοχές και τα διακεκομμένα «σύνορα» είναι εκπαιδευτική μεταφορά, όχι μετρημένες διαγνωστικές αποστάσεις ή απόλυτα όρια. Διαφορετικές διαταραχές μπορούν να συνυπάρχουν.

Ποιες διαταραχές περιλαμβάνονται;

Επιλεγμένες διαταραχές που παρουσιάζονται στις καρτέλες αυτής της ομάδας· όχι εξαντλητικός κατάλογος.

Γενικευμένη αγχώδης διαταραχή
Έντονο, διάχυτο άγχος που δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένη περίσταση ή υπερβολική ανησυχία για πολλούς τομείς της καθημερινής ζωής, που είναι δύσκολο να ελεγχθεί.
Διαταραχή πανικού
Επαναλαμβανόμενες κρίσεις πανικού, τουλάχιστον κάποιες απροσδόκητες, με επίμονη ανησυχία για την επανάληψή τους ή αλλαγές συμπεριφοράς.
Αγοραφοβία
Έντονος φόβος σε πολλαπλές καταστάσεις όπου η διαφυγή μπορεί να είναι δύσκολη ή να μην είναι διαθέσιμη βοήθεια αν εμφανιστούν συμπτώματα.
Κοινωνική αγχώδης διαταραχή
Έντονος φόβος σε κοινωνικές καταστάσεις όπου το άτομο μπορεί να παρατηρηθεί ή να αξιολογηθεί αρνητικά από άλλους.
Ειδική φοβία
Έντονος, επίμονος φόβος για συγκεκριμένο αντικείμενο ή κατάσταση, όπως ζώα, ύψη, αίμα ή πτήση.

Τι τις διαφοροποιεί;

Γενικευμένο άγχος / Πανικός

Η επίμονη ανησυχία για πολλούς τομείς διαφέρει από τις επαναλαμβανόμενες, εν μέρει απροσδόκητες κρίσεις και την ανησυχία για την επανάληψή τους.

Μία κρίση δεν αρκεί για διαταραχή πανικού. Οι δύο διαταραχές μπορούν να συνυπάρχουν.

«Η ανησυχία είναι συνήθως διάχυτη ή εμφανίζονται και ξαφνικά επεισόδια έντονου φόβου;»

Ερώτηση διερεύνησης, όχι κριτήριο διάγνωσης.

ΠΟΥ, 2024 · σ. 266, 271

Οπτικές καρτέλες

ICD-11 · 6B00Άγχος & φόβος

Γενικευμένη αγχώδης διαταραχή

Κλινικές διαγνωστικές απαιτήσεις · ICD-11

Εκπαιδευτική περίληψη βασικών απαιτήσεων, όχι αυτοδιαγνωστική λίστα. Η αρίθμηση οργανώνει την παρουσίαση· δεν σημαίνει ότι αρκεί οποιοσδήποτε αριθμός σημείων.

  1. Έντονο διάχυτο άγχος ή υπερβολική ανησυχία για αρκετούς τομείς της καθημερινής ζωής.
  2. Πρόσθετες χαρακτηριστικές εκδηλώσεις: μυϊκή ένταση/ανησυχία, αυτόνομη διέγερση, νευρικότητα, δυσκολία συγκέντρωσης, ευερεθιστότητα ή διαταραχή ύπνου.
  3. Σημαντική δυσφορία ή λειτουργική επιβάρυνση· η διατήρηση λειτουργικότητας μπορεί να απαιτεί σημαντική πρόσθετη προσπάθεια.
Πόσα χαρακτηριστικά απαιτούνται;
Δεν ορίζεται σταθερός αριθμός συνοδών συμπτωμάτων στο ICD-11.
Διάρκεια, συχνότητα & εξαιρέσεις
Τουλάχιστον αρκετούς μήνες, περισσότερες ημέρες με συμπτώματα από όσες χωρίς. Δεν μετατρέπεται αυθαίρετα σε σταθερό εξάμηνο.
Κλινική αξιολόγηση & άλλες εξηγήσεις
Διερευνώνται άλλες ψυχικές διαταραχές, σωματική νόσος, φάρμακα, ουσίες και στέρηση. Η παρουσία συμπτωμάτων ή ένας χρονικός αριθμός δεν αρκούν χωρίς πλήρη κλινική αξιολόγηση.
Πηγή κριτηρίων: ΠΟΥ · CDDR (2024) · έντυπες σ. 266–267
Τι περιγράφει
Έντονο, διάχυτο άγχος που δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένη περίσταση ή υπερβολική ανησυχία για πολλούς τομείς της καθημερινής ζωής, που είναι δύσκολο να ελεγχθεί.
Συμπτωματολογία & πρόσθετες κλινικές εκδηλώσεις
Συνοδεύεται από συμπτώματα όπως μυϊκή ένταση, κινητική ανησυχία, ευερεθιστότητα, δυσκολία συγκέντρωσης και ύπνου. Το άγχος εμφανίζεται περισσότερες ημέρες από όσες απουσιάζει, για τουλάχιστον αρκετούς μήνες, με σημαντική δυσφορία ή λειτουργική επιβάρυνση. Η ανησυχία μπορεί να μετακινείται από την υγεία στα οικονομικά ή στην ασφάλεια της οικογένειας και να επιμένει χωρίς άμεση απειλή. Μπορεί να συνοδεύεται από αίσθημα διαρκούς έντασης, εύκολη κόπωση και ανάγκη επαναλαμβανόμενης διαβεβαίωσης.
Διάκριση & επιφυλάξεις
Δεν είναι απλώς το συνηθισμένο άγχος μιας δύσκολης περιόδου. Οι κρίσεις πανικού μπορεί να συνυπάρχουν· το ένα δεν αποκλείει το άλλο.
Μία ερώτηση διερεύνησης
Για ποια θέματα ανησυχείτε και πόσο δύσκολο είναι να αφήσετε την ανησυχία στην άκρη;
Η κοινωνικοεργασιακή οπτική — εκπαιδευτική πρόταση
Διερεύνηση οικονομικής και οικογενειακής πίεσης, ύπνου, εργασίας και δικτύου υποστήριξης· συνεργασία με την ομάδα για κατάλληλη αξιολόγηση.
Σύντομο κλινικό παράδειγμα — υποθετικό

Πλαίσιο και πορεία: Ένας εργαζόμενος 38 ετών, με αυξημένη οικονομική πίεση αλλά προηγουμένως σταθερή καθημερινότητα, αναφέρει ανησυχία τους περισσότερους μήνες του τελευταίου οκταμήνου.

Κλινική εικόνα και λειτουργικότητα: Στη συνάντηση κάθεται στην άκρη της καρέκλας, σφίγγει τα χέρια και μετακινείται από τον φόβο για λογαριασμούς στην υγεία και στην ασφάλεια των παιδιών: «Αν λυθεί ένα, βρίσκω αμέσως το επόμενο». Περιγράφει μυϊκή ένταση, δυσκολία ύπνου, κόπωση και επανειλημμένους ελέγχους για διαβεβαίωση. Χάνει συγκέντρωση στη δουλειά και αποφεύγει οικογενειακές δραστηριότητες.

Σημεία διερεύνησης και υποστήριξης: Διερευνώνται η δυνατότητα ελέγχου της ανησυχίας, οι πραγματικές οικονομικές ανάγκες, σωματικά αίτια, καφεΐνη ή άλλες ουσίες, κατάθλιψη και λειτουργικότητα. Συμφωνούνται πρακτική στήριξη και κατάλληλη αξιολόγηση· δεν εξισώνεται η φτώχεια με ψυχική διαταραχή.

Πρωτότυπο, επινοημένο εκπαιδευτικό παράδειγμα, όχι πραγματικό περιστατικό ή απόσπασμα μελέτης. Δεν επαρκεί για διάγνωση· χρειάζονται πλήρες ιστορικό, αξιολόγηση και διερεύνηση άλλων αιτιών.
ΠΟΥ · CDDR 2024 · σ. 266Συμπληρωματική ενημέρωση

Πηγές & πλαίσιο χρήσης

World Health Organization. (2024). Clinical descriptions and diagnostic requirements for ICD-11 mental, behavioural and neurodevelopmental disorders. Geneva: WHO.

Πρωτότυπη εκπαιδευτική σύνθεση, όχι επίσημη μετάφραση ή υλικό εγκεκριμένο από τον ΠΟΥ. Βάση οργάνωσης: ICD-11· οι συμπληρωματικές πληροφορίες δεν εξισώνουν ICD και DSM.

Οι ερωτήσεις, τα υποθετικά κλινικά παραδείγματα και οι προτάσεις κοινωνικοεργασιακής υποστήριξης είναι πρωτότυπη εκπαιδευτική σύνθεση, όχι πραγματικά περιστατικά, διαγνωστικά κριτήρια ή θεραπευτικές οδηγίες του ΠΟΥ.

Στόχος είναι η προετοιμασία για συνέντευξη, διεπιστημονική συνεργασία και εποπτεία, με προσοχή στη λειτουργικότητα, στο κοινωνικό πλαίσιο και στα δικαιώματα. Η αποτελεσματικότητα αυτής της ενότητας δεν έχει αξιολογηθεί ερευνητικά.

⚠️ Αποποίηση Ευθύνης: Η εφαρμογή αποτελεί υποστηρικτικό εργαλείο και δεν υποκαθιστά την επαγγελματική κρίση ή την εποπτεία. Ο/Η χρήστης φέρει την αποκλειστική ευθύνη για τη λήψη αποφάσεων στο πεδίο.
ΚΛ
Κλινικό Παρατηρητήριο · Επιστημονικό πρόγραμμα, Πανεπιστήμιο Πατρών
Ελπίδα
©2026 Εργαλειοθήκη Κοινωνικού Λειτουργού